Hindiston texnologik instituti (IIT) Rudrka va Mohalidagi nanosanʼat va texnologiyalar instituti (INST) olimlari tabiiy tana harakatlari yordamida yaralarning tez yopilishiga yordam beradigan inqilobiy 'aqlli yopishtirani' yaratdilar.
Bu '3D-MIDAS' deb nomlangan elektron yopishtira butunlay batareyalarsiz ishlaydi. Inson harakat qilganda yoki harakatlanayotganda va bu moslashuvchan yopishtira choʻzilganda, u elektr signallarini hosil qilishni boshlaydi. Shu tariqa, uni quvvatlantirish uchun tashqi batareya, simlar yoki quvvat manbai kerak emas.
Teri yuzasida yaraga yoki shikastlanishga uchraganda, hujayralarni tiklash uchun javobgar organizmning tabiiy elektr signallari buziladi. Bu yangi yopishtira nafaqat yarani mustahkam yopadi, balki bu tabiiy signallarni tiklaydi. U juda nozik tolalar va ionli oʻtkazuvchi materiallardan tayyorlangan. Uning toʻrsimon tuzilishi yaraga havo kirishini taʼminlaydi va ajralib chiqadigan suyuqliklarning qisqarishining oldini oladi. Yopishtira oʻz dastlabki uzunligidan taxminan sakkiz barobar choʻzilishi mumkin, bu esa unga tananing istalgan qismi harakatlanishiga osongina moslasha olish imkonini beradi.
Tadqiqotchilar ushbu texnologiyani laboratoriya sharoitida va hayvonlarda sinovdan oʻtkazishdi. Petri idishidagi laboratoriya sinovlarida yopishtira nazorat sharoitlariga nisbatan hujayra oʻsishini uch baravar tezlashtirdi va ularning harakatchanligini 2,5 baravar oshirdi. Sichqonlarda sinovlarda, ushbu yopishtira bilan davolangan yaralar 13–15 kun ichida 90–95% darajada yopildi. Olimlar yangi qon tomirlarining, teri toʻqimalarining va kollagenning yaxshilangan rivojlanishini qayd etishdi. Yopishtira erkin harakatlanuvchi sichqonlardagi yaralarga qoʻllanilganda, u hech qanday tashqi taʼsirsiz faqat ularning harakati hisobiga doimiy ravishda elektr signallarini hosil qildi.
Uskurma 500 marta choʻzilish sikli dan keyin ham barqaror va samarali boʻldi. Uzoq muddatli uch oylik sinovlar davomida uning ishlashi pasaymadi. Loyihaning rahbari professor Kaushik Parida shuni maʼlum qildi, ularning jamoasi anʼanaviy elektr yopishtirmalarining tashqi quvvat manbalariga bogʻliqligini yoʻqotadigan texnologiyani yaratishga intilgan. Ushbu texnologiya chekka qishloq joylarida, favqulodda tibbiy yordamda va batareyalarni yetkazib berish yoki quvvatlantirish imkonsiz boʻlgan jangovar hududlarda juda foydali boʻlishi mumkin.
Ushbu nufuzli ilmiy maqola dunyodagi mashhur ilmiy jurnal 'Nano Energyʼda nashr etildi. Tadqiqotchilar jamoasi Hindiston hukumatining yetakchi agentliklari: ANRF, ICMR, DST va PMRF tomonidan qoʻllab-quvvatlandi. Biroq, uni kasalxonalaridagi oddiy bemorlar uchun mavjud qilishdan oldin, insonlar ustida klinik sinovlar oʻtkazilishi kerak.