Hukumatlararo meteorologiya tashkiloti (IMD) Hindistondagi monsun haqida sentyabr uchun keng koʻrinishli prognozni eʼlon qildi. IMD maʼlumotlariga koʻra, sentyabrda mamlakat boʻylab oʻrtacha yogʻingarchilik miqdori normaldan past boʻlishi kutilmoqda. Hisobotda, dushanba kuni nashr etilgan oylik prognozida, idora sentyabrdagi yogʻingarchilik miqdori uzoq muddatli oʻrtacha koʻrsatkichning (LPA) 91 foizidan kam boʻlishi mumkinligini bildirdi.
Sentyabr uchun uzoq muddatli oʻrtacha koʻrsatkich 167,9 millimetrni tashkil etadi va bu 1971 yildan 2020 yilgacha qayd etilgan yogʻingarchilik maʼlumotlariga asoslanib belgilanadi. Shunday qilib, IMD baholariga koʻra, ushbu yilgi sentyabrda normal yogʻingarchilik darajasiga erishish ehtimoli past.
Meteorologiya xizmati faqat yogʻingarchilik darajasi bilan emas, balki harorat bilan ham xavotirda. IMD sentyabrda mamlakatdagi oʻrtacha maksimal harorat normaldan oshib ketishi mumkinligini bashorat qilmoqda. Bu shuni anglatadiki, yomgʻir kamayishidan tashqari, sentyabrda odatdagidan yuqori issiqlik his qilinishi mumkin.
IMD 2026-yil avgusti boʻyicha ob-havo maʼlumotlarini ham taqdim etdi. Idoraning maʼlumotlariga koʻra, 2026-yil avgusti 1901 yildan beri Hindiston tarixidagi eng issiq avgust boʻldi. Ushbu davrda mamlakat boʻylab oʻrtacha harorat 28,01 gradus Selsiyani tashkil etgan, bu esa avgust uchun normal oʻrtacha harorat 27,34 gradus Selsiyadan yuqori. 2026-yil avgustdagi oʻrtacha minimal harorat ham 1901 yildan beri eng yuqori boʻlib, 23,68 gradus Selsiyalik normalga qaraganda 24,36 gradus Selsiyagacha yetgan. Bu kunlik va tun haroratlarning oshganligini koʻrsatadi.
Avgustda harorat rekord darajalarga yetganiga qaramay, yogʻingarchilik vaziyati ham odatiy emas edi. IMD 2026-yil avgustida mamlakat boʻylab 213,3 millimetr yomgʻir qayd etilganini maʼlum qildi, bu 2001 yildan keyingi avgustdagi eng kam yogʻingarchilik miqdorlarining yedtinchi oʻrnidir. Avgustdagi yogʻingarchilikning kamayishining asosiy sababi Tinch okeanining ekvatorial qismida oʻrtacha yoki kuchli El Niño holati deb nomlandi. Hozirda Tinch okeanining ekvatorial qismida kuchli El Niño bosqichi saqlanib turibdi.
IMD meteorologiyasi direktori Mritudzajaya Mahapatra dengiz sirtidagi haroratning Tinch okeanining markaziy va sharqiy qismlarida normaldan yuqori boʻlib qolayotganini va bu holat yaqin oylarda mustahkamlanishi kutilayotganini taʼkidladi. Avgust oyida toʻrtta barikad tizimi hosil boʻlgan va ular 26 kun davomida faol boʻlib qoldi. Biroq, bu tizimlar keltirib chiqqan yogʻingarchilik foydasi mamlakatning barcha hududlariga yetib bormadi.
IMD maʼlumotlariga koʻra, bu tizimlar bilan bogʻliq yogʻingarchilik asosan Ganga-Hindiston tekislik hududlarida jamlangan. Shu sababli, mamlakatning boshqa qismlari yogʻingarchilik tanqisligiga duch keldi. Shunday qilib, avgustda yogʻingarchilik tizimlarining hosil boʻlishiga qaramay, ularning taʼsiri mamlakat boʻylab bir xil boʻlmadi. Ganga-Hindiston tekislik hududlarida yogʻingarchilik faolligi yuqori boʻlgan joylarda, boshqa koʻplab hududlar yomgʻir yetishmasligi tufayli aziyat chekdi.
Xulosa qilib aytganda, IMD sentyabrda yogʻingarchilik miqdori normaldan past boʻlishini bashorat qilmoqda. Sentyabr uchun normal yogʻingarchilik miqdori 167,9 millimetrni tashkil etsa, haqiqiy miqdor 91 foizdan kam boʻlishi kutilmoqda. Bundan tashqari, sentyabrda oʻrtacha maksimal haroratning normaldan oshib ketish tendensiyasi saqlanib qolishi ehtimoli bor, bu esa mamlakatning kamroq yogʻingarchilik va odatdagidan yuqori issiqlik bilan yuzlashishi kerakligini anglatadi.
Mritudzajaya Mahapatra shuningdek, Tinch okeanidagi El Niño holatining kuchayishi mumkinligini taʼkidladi. Meteorologiya xizmati bu vaziyatni Hindistonda avgustdagi yogʻingarchilikning kamayishining asosiy sabablaridan biri sifatida koʻrsatdi. Umuman olganda, Hindiston 1901 yildan beri eng issiq avgustni boshdan kechirgan boʻlsa-da, yogʻingarchilik ham normaldan past boʻldi va IMD sentyabrda yogʻingarchilikning kamayishini davom ettirishini bashorat qilmoqda, shu bilan birga diqqat yogʻingarchilik va haroratga qaratilgan.
>
